Czym jest arteterapia i jakie są jej techniki?

Arteterapia, potocznie zwana terapią sztuką, jest jedną z form psychoterapii. Z powodzeniem stosuje się ją w każdym wieku, zarówno u dzieci i młodzieży, jak i u osób starszych. Arteterapia jest wykorzystywana nie tylko w chorobach ducha, ale z powodzeniem jest stosowana także w chorobach fizycznych.

Anna Sikorska

Skąd nazwa?

Arteterapia jest nazywana terapią sztuką, dlatego, że polega na wykorzystaniu sztuki w terapeutycznym celu. Dzięki terapii sztuką pacjenci osiągają psychofizjologiczną relaksację i odzyskują równowagę emocjonalną. Arteterapia stosowana była już pod koniec XIX w. przez dwóch francuskich psychiatrów A. A. Tardieu i M Simona, ale sam termin - z ang. "art therapy" po raz pierwszy został użyty przez brytyjskiego artystę i nauczyciela sztuki, Adriana Hilla w 1942 roku. Arteterapia pomaga w pokonywaniu lęków, a także wzmacnia wiarę we własne siły.

Najlepszą definicją arteterapii jest definicja Amerykańskiego Stowarzyszenie Arteterapeutów, wg którego terapia sztuką jest profesjonalną formą pomocy, w której wykorzystuje się twórczość artystyczną do poprawy psychicznego i fizycznego stanu pacjentów. Bazuje ona na idei, że sztuka ma właściwości leczące oraz poprawiające jakość życia. Terapia przez sztukę ukazuje pozytywne, radosne strony życia, a także pozwala nadać życiu sens.

Do kogo kierowana jest arteterapia?

Terapia sztuką jest skuteczna w leczeniu pacjentów, którzy mają kłopoty z komunikacją werbalną, przy problemach z zaburzeniami lękowymi, depresją czy nerwicą. Sprawdza się także w leczeniu uzależnień albo u ludzi, którzy przeżyli jakąś traumę, po której mają problemy z normalnym funkcjonowaniem w społeczeństwie. Terapia sztuką jest pomocna u pacjentów niepełnosprawnych intelektualnie. Może także wspomagać leczenie nowotworów, skupiając uwagę pacjentów na innej rzeczy niż choroba. Terapia jest dobierana pod kątem danego pacjenta.

Arteterapia szkolenia

W czym pomaga arteterapia?

Dzięki terapii sztuką pacjentom puszczają blokady i łatwiej jest im się otworzyć. Arteterapia spełnia trzy zasadnicze funkcje terapeutyczne: rekreacyjną, edukacyjną i korekcyjną. Działa na dwóch płaszczyznach: świadomej i nieświadomej. Funkcja nieświadoma pozwala pacjentom odkryć przebyte traumy, które wpływają na obecne odczuwanie rzeczywistości, a świadoma sprawia, że pacjent odkrywa nowe talenty, dzięki czemu rośnie jego poczucie wartości.

Najczęstsze formy arteterapii

Do najczęstszych form terapii sztuką należą: choreoterapia, czyli terapia tańcem i ruchem, dzięki której pacjent kontaktuje ciało z duchem; muzykoterapia, która sprawia, że dzięki głośnemu wyrażaniu myśli, pacjent otwiera się, lepiej wyraża siebie. Istnieje także bajkoterapia stosowana głównie u dzieci. Dzięki bajkom dzieci rozwijają wyobraźnię. Kolejną formą arteterapii jest filmoterapia, dzięki której przez oglądanie filmów o podobnej tematyce do problemu pacjenta konfrontuje się on ze swoim problemem. Ostatnia jest terapia przez sztuki plastyczne, takie jak kolorowanie, malowanie, rysowanie, czy rzeźbienie. Ta forma terapii może powiedzieć wiele o tym jak pacjent widzi siebie oraz swoje otoczenie, dzięki czemu łatwiej jest do niego dotrzeć.